Chuyên trang các bệnh về dạ dày

Viêm loét dạ dày tá tràng là do mất cân bằng giữa các yếu tố bảo vệ như: niêm mạc, lớp nhày, bicacbonat... và các yếu tố tấn công như: axít, pepsin. Axít và pepsin trong dịch dạ dày phá hủy niêm mạc của dạ dày và tá tràng gây loét dạ dày - tá tràng. 

Ở Việt Nam ước tính 7-10% dân số bị loét dạ dày - tá tràng. Tỷ lệ nam và nữ trong loét dạ dày là 1/1, còn đối với loét hành tá tràng là 2/1.

Các triệu chứng viêm loét dạ dày tá tràng thường gặp

Biểu hiện thường gặp nhất là đau vùng thượng vị. Triệu chứng đau thường liên quan tới bữa ăn từ 30 phút - 2 giờ, đau có thể xuất hiện khi đói hoặc nửa đêm về sáng. Có khi chỉ biểu hiện bằng cồn cào, ăn vào thì dịu đi. Đau bụng có thể xuyên ra sau lưng, đau lan sang phải.

Đau còn có tính chu kỳ: đau khoảng 2-8 tuần kể cả không điều trị gì thì triệu chứng đau cũng giảm, sau đó sẽ có đợt đau tái phát.

Có những bệnh nhân xuất hiện ợ hơi, ợ chua, nóng rát vùng thượng vị. Khoảng 20% bệnh nhân bị loét dạ dày - tá tràng nhưng không hề có triệu chứng, mà người bệnh vào viện vì các biến chứng như: xuất huyết tiêu hóa, thủng dạ dày, hẹp môn vị hoặc nội soi kiểm tra mới phát hiện ra bệnh.

Các biến chứng của loét dạ dày - tá tràng

Đây là căn bệnh nhiều người mắc nhưng chưa được quan tâm đúng mức, nhiều người đến bệnh viện khi đã xuất hiện nhiều biến chứng nguy hiểm, thậm chí là quá muộn để cho kết quả điều trị tốt. Các biến chứng đó là:

Xuất huyết tiêu hóa: Người bệnh đau bụng nhiều, nôn ra máu, đại tiện phân đen như nhựa đường.

Hẹp môn vị làm bệnh nhân nôn nhiều, không thể ăn được, ăn vào gây nôn và đau bụng, khiến cơ thể bị suy nhược.

Thủng dạ dày hoặc tá tràng: Đột ngột người bệnh thấy đau bụng dữ dội, bụng căng cứng, nôn ra máu, nếu không cấp cứu kịp thời dễ bị tử vong.

Ung thư dạ dày: Trong loét hành tá tràng thì không gây ung thư nhưng loét dạ dày là một nguyên nhân quan trọng dẫn đến ung thư. Nhiều người đau dạ dày hàng chục năm không điều trị triệt để, đến khi sức khỏe giảm sút nhiều đi khám thì đã thành ung thư.

Trước kia thường chụp Xquang để chẩn đoán loét dạ dày - tá tràng nhưng phương pháp này tỏ ra kém chính xác và không xác định được bản chất ổ loét là lành tính hay ác tính.

Ngày nay, nội soi dạ dày - tá tràng bằng ống mềm cho phép thầy thuốc quan sát trực tiếp được tổn thương, đồng thời sinh thiết giúp chẩn đoán người bệnh có bị nhiễm Helicobacter pylori hay không. Trong trường hợp nghi ngờ ổ loét dạ dày ác tính cho phép sinh thiết để chẩn đoán trên vi thể giúp tìm được tế bào ác tính. Nội soi còn giúp theo dõi quá trình liền sẹo và khỏi của ổ loét.

Trong điều kiện nóng nực mùa hè, thức ăn dễ bị ôi thiu, nhiễm bẩn, không hợp vệ sinh... thì những rắc rối gây ra với dạ dày càng tăng.

Khó chịu ở dạ dày có thể xuất phát từ nhiều lý do như khó tiêu, ợ chua, đầy hơi...

Tiến sĩ Thakur, chuyên gia tư vấn tiêu hóa của Đại học Moolchand Medcity (Delhi, Ấn Độ) đã khuyến cáo các biện pháp khắc phục tại nhà cho các triệu chứng dạ dày phổ biến như sau:

Ợ chua: Ợ chua là do lượng axit trong dạ dày bị dư thừa gây ra. Trong trường hợp này nên cắt giảm lượng caffeine hàng ngày, tức là hạn chế uống trà và cà phê, tránh uống soda. Ngoài ra, tránh hút thuốc và uống rượu cũng là điều cần làm. Nên tránh xa thức ăn chiên dầu mỡ. Ngoài ra hãy chắc chắn rằng bạn ăn nửa giờ trước khi đi ngủ. Và nếu ợ chua vẫn còn, hãy thử nhai một vài lá bạc hà.

Bệnh tiêu chảy: Điều đầu tiên cần làm nếu bạn bị tiêu chảy là bổ sung chất lỏng vào cơ thể thay cho lượng nước vừa mất đi. Uống nhiều nước chanh với muối, nước dừa... sẽ rất tốt. Tránh uống sữa và ăn chuối vì sẽ làm tình trạng tồi tệ hơn.

Ợ nóng: Ợ nóng hay ợ hơi thường do chứng khó tiêu gây ra. Đối với nhiều người, đó có thể là do chứng không dung nạp lactose khi uống sữa. Vì vậy, khi bị ợ nóng, bạn cần xác định chính xác nguyên nhân. Nếu sữa là nguyên nhân gây rắc rối, hãy tránh uống sữa. Thay vào đó, hãy uống một lượng nhỏ trà, cà phê và sữa chua. Một số người bị khó tiêu hóa khi ăn các loại đậu. Nếu rơi vào trường hợp đó, bạn nên hạn chế ăn đậu.

Táo bón: Trong trường hợp táo bón, nên uống nhiều chất lỏng để hỗ trợ tiêu hóa. Đồng thời bạn nên bổ sung các loại thực phẩm chứa nhiều chất xơ như trái cây, ngũ cốc... để giúp hệ thống tiêu hóa hoạt động tốt hơn.

Đầy hơi: Những người bị đầy hơi nên chia các bữa ăn trong ngày thành nhiều bữa nhỏ. Khi bị đầy hơi, tránh nằm ngay lập tức sau bữa ăn và cũng nên cắt giảm lượng muối tiêu thụ.

Những điều cần làm cho hệ thống tiêu hóa khỏe mạnh:

- Ăn uống lành mạnh, cân bằng giữa các chất carbohydrate, protein, chất béo và chất xơ.

- Chuyển sang dùng dầu ăn tinh chế.

- Ăn vừa đủ no, tránh ăn quá nhiều.

Những điều không nên làm cho một hệ thống tiêu hóa khỏe mạnh

- Không uống rượu quá nhiều.

- Không ăn thức ăn quá nhiều gia vị và thực phẩm chiên rán có hàm lượng chất béo cao.

- Không bỏ bữa.

- Không ăn nhiều đồ ngọt.